در مورد میراثی که سال 1392 به دولت تدبیر و امید رسید و بحران­هایی که در آن زمان، گریبان مردم را رها نمی‏‌کرد، بسیار سخن گفته شده، اما اینکه چه عواملی موجب شد که از آن دریای طوفان­زده بگذریم و به وضعیتی برسیم که منتقد و مخالف هم توان انکار تفاوتهایش با سال­های پیش از 1392 را ندارند، مطلبی است که حتما باید مورد توجه قرار گیرد.

باید فارغ از هیاهوهای سیاسی از خود بپرسیم رشد منفی 6.8 درصد سال 1391 چگونه، با تلاش چه کسانی و تدبیر چه سازمان­هایی در پاییز سال 1395 به مثبت 12.5 درصد رسید؟

هر چند مخالفان دولت تا به امروز از زیر پاسخ دادن به سوال­های اساسی شانه خالی کرده­‌اند و نگفته­‌اند با درآمد نفتی که بالاترین درآمد نفتی کل ادوار دولت‏ها در تاریخ جمهوری اسلامی بوده، چه کرده­ اند؛ سر سفره­‌های مردم که نبردند اما با چه ساز و کاری آن همه درآمد، موجب کوچکتر شدن سفره مردم هم شد؟ قطعا این سوال تا زمانی که پاسخی صحیح نیابد در تاریخ ایران تکرار خواهد شد و مشمول مرور زمان نمی­‌شود. اما آنچه که در این مطلب به آن می­‌پردازیم، تدبیری است که دولت با تکیه بر امید مردم اندیشید تا آب­های رفته را به جوی بازگرداند و دوباره قطار پیشرفت و توسعه را درمسیر اصلی خودش قرار دهد.

رییس سازمان برنامه و بودجه فعلی و معاونت برنامه‏‌ریزی و نظارت راهبردی ریاست جمهوری قبل، با شرایطی کشور را تحویل گرفت که خزانه کشور خالی و تولید و صادرات نفت به دلیل تحریم‏ها به یک سوم کاهش یافته بود که درآمد آن هم به دلیل تحریم‏های بانکی، قابل وصول نبود.

سال 1393 با شروع بحران جهانی نفت و به تبع آن کاهش قیمت نفت، مشکلی بر مشکلات دیگر سازمان برنامه و بودجه کشور افزود؛ به نحوی که علاوه بر تولید محدود نفت و عدم دسترسی به منابع درآمدی آن، کاهش چشمگیر قیمت جهانی نفت، مشکلات عدیده‏ای برای دولت دکتر روحانی پدید آورد.

با انتقال اثر تاخیری بحران اقتصادی سال 1392 به 1393 و با توجه به اینکه بیش از 60 درصد اقتصاد ایران وابسته به درآمدهای نفتی بوده و کلیه پروژه‏‌های ملی و هزینه­‌های جاری دولت عمدتاً از این محل تامین می‏‌شود، امکان روبرو شدن با اعتصاب‏ها و اعتراض‏های گسترده مردم، پیمانکاران و صاحبان صنایع، امکانی دور از ذهن نبود؛ چنانچه خیلی از کشور‏های نفتی دیگر مانند روسیه، آرژانتین و عربستان به دلیل کاهش قیمت نفت در آن سال‏ها، علاوه بر بحران اقتصادی، با اعتصاب‏ها و اعتراض‏های گوناگون مواجه شدند. اما در ایران به دلیل برنامه­‌ریزی صحیح و بودجه­‌بندی مناسب سازمان برنامه و بودجه، نه تنها شاهد واریز به موقع حقوق کارکنان دولت بوده‏‌ایم، بلکه مطالبات بسیاری از نهادهای دولتی و خصوصی از جمله فرهنگیان، بازنشستگان و پیمانکاران پرداخت شده، یارانه‏‌ها به موقع واریز شده و هزینه قابل توجه طرح سلامت، تامین اعتبار شده است. همچنین در همین زمان شاهد اختصاص 14 هزار میلیارد تومان توسط سازمان برنامه و بودجه، جهت خرید تضمینی گندم و فراگیر شدن بیمه درمانی برای 11 میلیون حاشیه نشین بوده‏‌ایم.

لازم به ذکر است که تهیه، تنظیم و ارائه لایحه بودجه سنواتی که در دولت نهم و دهم همواره با مشکل و تاخیر ارائه می‎‏شد، در طول چهار سال گذشته به بهترین شکل ممکن تنظیم و در موعد مقرر تقدیم مجلس شورای اسلامی شده است.

در پایان یادآور می‏‌شود مدیریت صحیح سازمان برنامه و بودجه توانست در این سال‏های پر از بحران که وارث بی‏‌نظمی مالی دولت‏های نهم و دهم بوده است، مسیر ترقی و رشد اقتصادی را تحقق بخشیده و کشور را از گزند بحران‏هایی که هر کدام به تنهایی می‏‌توانست پایه‏‌های اقتصاد ایران را ویران نماید، حفظ کند.